Een sportveld kan zoveel meer zijn dan een sportveld
Hoe EnergieVeld sport, energie, circulariteit en klimaatadaptatie samenbrengt op dezelfde vierkante meters. De ruimte in Nederlandse steden is schaars. Tegelijkertijd vragen grote maatschappelijke opgaven om ruimte. We hebben ruimte nodig voor de energietransitie. Voor waterberging. Voor verkoeling tijdens steeds warmere zomers. Voor biodiversiteit. En natuurlijk ook om te wonen, werken, bewegen en sporten. Als al die functies afzonderlijk om ruimte vragen, komen ze onvermijdelijk met elkaar in concurrentie. Maar wat als we stoppen met denken in één functie per plek?
Wat als een sportveld niet alleen een sportveld is?
Dat is het idee achter EnergieVeld. En precies de reden waarom Mattmo Creative graag aan dit project heeft meegewerkt.
Van enkelvoudig naar gelaagd ruimtegebruik
Nederland telt duizenden sportvelden. Grote oppervlakken die in de eerste plaats zijn ingericht om te voetballen, hockeyen of korfballen. Maar dezelfde vierkante meters kunnen méér maatschappelijke waarde creëren. Een toekomstbestendig kunstgrasveld kan bijvoorbeeld bijdragen aan energieopwekking en -opslag, slimmer watermanagement, klimaatadaptatie en circulariteit. Zonder zijn belangrijkste functie te verliezen: een goede plek bieden om te sporten.
Zo ontstaat gelaagd ruimtegebruik: één plek die tegelijkertijd antwoord geeft op meerdere maatschappelijke uitdagingen. Niet steeds nieuwe ruimte zoeken voor iedere nieuwe opgave, maar onderzoeken hoeveel meer we kunnen halen uit de ruimte die we al hebben.
EnergieVeld: het sportveld als onderdeel van de duurzame stad
Vanuit die gedachte is EnergieVeld ontstaan. Hoofdaannemer Finovi werkt daarin samen met Edel Grass, Ace Global en Oostendorp Nederland aan kunstgrasvelden voor voetbal, hockey en korfbal die energiepositief, circulair en klimaatadaptief moeten worden.
De afzonderlijke innovaties zijn belangrijk. Maar interessanter is wat er gebeurt wanneer je ze combineert. Dan verandert het perspectief op een sportveld.
Van een plek om te sporten naar een plek die óók kan bijdragen aan de energievoorziening van zijn omgeving. Die kan helpen omgaan met hevige regenval en warmte. Waar materialen slimmer worden toegepast en hergebruikt. En waar sport en maatschappelijke verduurzaming elkaar niet in de weg zitten, maar juist versterken.
Het sportveld wordt daarmee onderdeel van de infrastructuur van de duurzame stad.
Innovatie ontstaat ook door anders naar het bestaande te kijken
Dat idee spreekt ons bij Mattmo aan. Innovatie betekent namelijk niet altijd dat je iets compleet nieuws moet uitvinden. Het kan ook beginnen met anders kijken naar iets wat er al is.
Een dak kan meer zijn dan een dak.
Een parkeerplaats meer dan een parkeerplaats.
Een geluidswal meer dan een geluidswal.
En een sportveld meer dan een sportveld.
Juist door functies te combineren, kunnen bestaande plekken een grotere bijdrage leveren aan maatschappelijke vraagstukken. Het helpen om innovaties die maatschappelijke impact maken verder te brengen, was voor Mattmo de reden om aan EnergieVeld mee te werken.
Van een goed idee naar een overtuigend plan
Om die ambitie werkelijkheid te laten worden, deed EnergieVeld mee aan het innovatiepartnerschap ‘Scale Up Toekomstbestendige Kunstgrasvelden’ van de gemeenten Amsterdam en Haarlem.
Mattmo Creative ondersteunde het consortium bij de algehele begeleiding en het schrijven van het EMVI-plan (Economisch Meest Voordelige Inschrijving). Bij een EMVI-aanbesteding wordt niet alleen naar prijs gekeken, maar ook naar kwaliteit en de toegevoegde waarde van het voorstel.
Onze opgave was om vier bedrijven en hun afzonderlijke oplossingen zo goed mogelijk te presenteren. We moesten tegelijkertijd duidelijk maken wat er mogelijk wordt wanneer je hun innovaties bij elkaar brengt.
Van verschillende technieken en expertises naar één samenhangend antwoord op de veel grotere vraag. Hoe kunnen de sportvelden die we toch al nodig hebben tegelijkertijd bijdragen aan de maatschappelijke opgaven van morgen?
“Met dit sterke consortium bundelen we complementaire innovaties. Mattmo Creative heeft bij de algehele begeleiding en het schrijven van ons EMVI-plan dat ontzettend goed weten te benadrukken. Samen creëren we een toekomst waarin sportvelden bijdragen aan een duurzamere en leefbaardere omgeving.”
— Christianne van der Zouw, Finovi
Geselecteerd door Amsterdam en Haarlem
EnergieVeld is inmiddels geselecteerd als één van de drie partijen binnen het innovatiepartnerschap van de gemeenten Amsterdam en Haarlem. De komende tien jaar krijgen de partners daarmee de mogelijkheid om het concept verder te ontwikkelen, te testen en op te schalen.
De eerste prototypevelden vormen daarin een belangrijke stap. Maar wat ons betreft gaat de betekenis ervan verder dan kunstgras alleen. Want als we de grote maatschappelijke uitdagingen willen oplossen binnen de beperkte ruimte die Nederland heeft, zullen we vaker anders moeten kijken naar de plekken die er al zijn.